استیکینگ رمزارز: اثبات سهام چگونه از رمزارزهای استیکشده استفاده میکند
در اثبات سهام، رمزارزها فقط نگهداری نمیشوند. آنها بهعنوان وثیقهای سپردهگذاری میشوند که اگر مالک رفتار نادرستی داشته باشد، میتوان آن را از او گرفت. این وثیقه جایگزین برق و سختافزاری میشود که در استخراج به کار میروند.
در ادامه میخوانید استیکینگ در سطح پروتکل به چه معناست، اعتبارسنجها چگونه انتخاب و پاداشدهی میشوند، چه مشکلاتی ممکن است پیش بیاید و استیکینگ از طریق شخص ثالث چه تفاوتی دارد. اتریوم مثال ماست، چون قواعد آن بهخوبی مستند شدهاند و شبکههای دیگر قواعد خودشان را دارند. این مقاله نحوه کار استیکینگ را توضیح میدهد و درباره بازدهی یا مقایسه سرویسها بحث نمیکند.
استیکینگ در اثبات سهام چه معنایی دارد
طبق وبسایت ethereum.org، اثبات سهام روشی است برای اثبات اینکه اعتبارسنجها چیزی باارزش را وارد شبکه کردهاند؛ چیزی که اگر صادقانه رفتار نکنند، میتواند نابود شود. اعتبارسنجها سرمایهای را صراحتاً در یک قرارداد هوشمند استیک میکنند؛ در مورد اتریوم، این سرمایه ETH است. مشارکت در اجماع را استیکینگ مینامند، چون شرکتکنندگان داوطلبانه رمزارزهایشان را قفل میکنند و آنها را در معرض خطر قرار میدهند.
بنابراین، استیکینگ قابلیتی نیست که به یک رمزارز اضافه شود. در شبکهای مبتنی بر اثبات سهام، استیکینگ روشی است که شبکه با آن تعیین میکند چه کسانی میتوانند بلاکها را پیشنهاد و تأیید کنند و با متقلبان چه برخوردی میشود.
اعتبارسنجها چگونه انتخاب میشوند و چه کاری انجام میدهند
برای تبدیلشدن به اعتبارسنج در اتریوم، کاربر 32 ETH را در یک قرارداد سپردهگذاری و سه نرمافزار را اجرا میکند. پس از سپردهگذاری، کاربر وارد صف فعالسازی میشود که سرعت پیوستن اعتبارسنجهای جدید را محدود میکند. سپس زمان به بازههای 12 ثانیهای تقسیم میشود که هرکدام یک اسلات نام دارند؛ هر 32 اسلات نیز یک دوره (epoch) را تشکیل میدهند. در هر اسلات، یک اعتبارسنج بهصورت تصادفی برای پیشنهاد بلاک جدید انتخاب میشود و کمیتهای از اعتبارسنجهای منتخبِ تصادفی درباره معتبر بودن آن رأی میدهد. در طول هر دوره، همه اعتبارسنجهای فعال رأی میدهند.
بلاکها زمانی نهایی میشوند که رأیهایی معادل دستکم دوسوم کل رمزارزهای استیکشده با یکدیگر موافق باشند. مستندات اتریوم میگوید بازگرداندن یک بلاک نهاییشده، مستلزم آن است که مهاجم متعهد به ازدستدادن دستکم یکسوم کل ETH استیکشده شود.
اعتبارسنجها چگونه پاداش میگیرند و جریمه میشوند
پاداش اعتبارسنجها به ETH پرداخت میشود و موجودی استیکشده آنها افزایش مییابد. اگر هنگام فراخوانی در فعالیت شرکت نکنند، پاداش دریافت نمیکنند. اگر ناصادقانه رفتار کنند، ممکن است سهام آنها نابود شود. اتریوم دو رفتار را ناصادقانه میداند: پیشنهاد بیش از یک بلاک در یک اسلات و ثبت رأیهای متناقض. این جریمه اسلشینگ نام دارد و جدا از جریمههای کوچکتری است که صرفاً بهدلیل آفلاینبودن اعمال میشوند.
میزان جریمه اسلشینگ به تعداد اعتبارسنجهایی بستگی دارد که تقریباً در یک زمان اسلش میشوند. طبق مستندات اتریوم، اگر تنها یک اعتبارسنج اسلش شود، جریمه میتواند جزئی باشد؛ اما در رویداد اسلشینگ گسترده ممکن است کل سهام از دست برود. هنگام خروج اعتبارسنج، برای دریافت باقیمانده دارایی به یک نشانی برداشت نیاز است. پاداشهای بیشتر از مقدار پایه، بسته به نوع اعتبارسنج، یا بهصورت دورهای پرداخت میشوند یا به سهام افزوده میشوند.
استیکینگ از طریق دیگران
همه افراد اعتبارسنج خودشان را اجرا نمیکنند. گزینههای استیکینگ تجمیعی یا واگذارشده به افراد امکان میدهند مبالغ کمتری را استیک کنند یا کارهای فنی را به دیگران بسپارند. مستندات اتریوم میگوید این روشها بهصورت بومی از سوی پروتکل پشتیبانی نمیشوند و همه گزینههای واگذاری، در مقایسه با استیکینگ انفرادی، به فرضهای اعتماد بیشتری نیاز دارند.
در عمل، یعنی رمزارزهای استیکشده شما در معرض خطر توانگری مالی و امنیت ارائهدهنده قرار میگیرند و برداشتها تابع شرایط و زمان پردازش ارائهدهنده هستند، نه فقط قواعد شبکه. استخرها و توکنهای استیکینگ نقدشونده نیز ریسکهای قرارداد هوشمند و اپراتور را به همراه دارند. اینکه اطلاعات لازم برای برداشت در اختیار چه کسی است و اگر اپراتور عملکرد ضعیفی داشته باشد چه کسی مسئولیت دارد، از جمله پرسشهایی هستند که مستندات اتریوم توصیه میکند بررسی شوند.
استیکینگ چیست و چه چیزی نیست
استیکینگ حساب پسانداز نیست. پاداشها از شبکه میآیند، نه از بانکی که بهره پرداخت میکند، و به انجام درست وظایف اعتبارسنج بستگی دارند. رمزارزهای استیکشده ممکن است قفل شوند و مشمول فرایند خروج باشند، در صورت افت قیمت ارزش خود را از دست بدهند و جریمه شوند. مستندات خود اتریوم میگوید اثبات سهام در مقایسه با اثبات کار جدیدتر است و کمتر در میدان آزموده شده و اجرای آن پیچیدگی بیشتری دارد.
یادآوری WEEX: استیکینگ با قفلشدن دارایی و ریسک همراه است
WEEX به کاربران یادآوری میکند که استیکینگ رمزارزها را قفل میکند، پاداشها تضمینشده نیستند و جریمهها و ریسکهای اشخاص ثالث وجود دارند. در برابر پیشنهادهایی که بازدهی ثابت را وعده میدهند محتاط باشید، زیرا FTC میگوید فقط کلاهبرداران سود را تضمین میکنند. همچنین مراقب وبسایتهایی باشید که از شما میخواهند برای «اعتبارسنجی» یا «دریافت» پاداشهای استیکینگ، کیف پولتان را متصل کنید. عبارت بازیابی یا کد تأیید خود را هرگز با کسی که پیشنهاد استیکینگ از طرف شما را میدهد به اشتراک نگذارید. هیچیک از مطالب اینجا توصیه مالی نیست.
جمعبندی
استیکینگ روشی است که شبکههای اثبات سهام با آن انتخاب میکنند چه کسانی بلاکها را پیشنهاد و تأیید کنند: شرکتکنندگان رمزارزهایشان را بهعنوان وثیقهای قفل میکنند که در صورت تقلب میتواند نابود شود و در ازای انجام درست وظایفشان پاداش میگیرند. این کار را میتوان مستقیماً یا از طریق شخص ثالث انجام داد؛ روشی که ریسکهای خودش را دارد. پاداشها، دورههای قفلشدن و جریمهها از شبکهای به شبکه دیگر متفاوتاند و هیچکدام تضمینشده نیستند.
پرسشهای متداول
1. استیکینگ رمزارز چیست؟
قفلکردن رمزارزها بهعنوان وثیقه برای مشارکت در یک شبکه اثبات سهام است. اگر شرکتکنندگان از قواعد پیروی کنند پاداش میگیرند و اگر تقلب کنند، ممکن است بخشی یا تمام سهام آنها نابود شود.
2. استیکینگ در اثبات سهام چگونه کار میکند؟
در اتریوم، اعتبارسنج 32 ETH سپردهگذاری میکند و نرمافزارهایی را اجرا میکند. در هر اسلات 12 ثانیهای، یک اعتبارسنج بهصورت تصادفی برای پیشنهاد بلاک انتخاب میشود و کمیتهای درباره معتبر بودن آن رأی میدهد.
3. آیا ممکن است با استیکینگ رمزارزهایتان را از دست بدهید؟
بله. رفتار ناصادقانه میتواند به اسلشینگ منجر شود، انجامندادن وظایف پاداشها را کاهش میدهد و استیکینگ از طریق شخص ثالث ریسکهای ارائهدهنده و قرارداد هوشمند را اضافه میکند. قیمت رمزارز نیز ممکن است کاهش یابد.
4. پاداشهای استیکینگ از کجا میآیند؟
از شبکه. در اتریوم، به اعتبارسنجها ETH پرداخت میشود که از رمزارزهای تازهمنتشرشده و انعام تراکنشها تأمین میشود؛ آنها فقط در صورت انجام وظایفشان پاداش میگیرند.
5. آیا میتوان با کمتر از 32 ETH استیک کرد؟
نه بهعنوان اعتبارسنج انفرادی؛ اما گزینههای استیکینگ تجمیعی و واگذارشده وجود دارند. مستندات اتریوم میگوید این گزینهها در مقایسه با استیکینگ انفرادی به فرضهای اعتماد بیشتری نیاز دارند.