Đối tác của Blockchain Capital: Hiểu biết của đa số mọi người về nền kinh tế on-chain còn hạn hẹp

Tác giả: Spencer Bogart, Đối tác chung tại Blockchain Capital

Người dịch: Hu Tao, ChainCatcher

Hầu hết mọi người coi công nghệ on-chain là một phiên bản nhanh hơn, hiệu quả hơn của công nghệ hiện có: thanh toán nhanh hơn, chi phí thanh toán thấp hơn và thị trường vốn hiệu quả hơn. Quan điểm của họ không sai. Chỉ riêng điều này đã mang lại những cơ hội to lớn và sẽ tạo ra vô số kết quả ở quy mô đầu tư mạo hiểm trong thập kỷ tới.

Nhưng tôi tin rằng đây chỉ là một phần nhỏ của câu chuyện.

Khi tôi xem xét công nghệ này và các khả năng khác nhau mà tài sản có thể lập trình có thể đạt được trong một môi trường toàn cầu, có thể kết hợp và luôn hoạt động, tôi nghĩ chúng ta mới chỉ chạm vào bề mặt. Những điều đáng kinh ngạc nhất vẫn chưa được tạo ra. Lý do chúng chưa được tạo ra không phải vì công nghệ chưa hoàn thiện, mà vì chúng ta vẫn chưa hoàn thiện tầm nhìn cho chúng.

Cái bẫy Email

Vào buổi bình minh của internet, ứng dụng rõ ràng nhất là giao tiếp. Email nhanh hơn và rẻ hơn thư từ. Email rất quan trọng, nhưng mục đích ban đầu của nó không phải là để tăng tốc hoạt động của bưu điện. Nó đứng độc lập và nhanh chóng trở nên phổ biến. Do đó, nếu bạn đánh giá internet vào năm 1995 và thấy email được áp dụng rộng rãi, bạn có thể kết luận một cách hợp lý rằng các lý thuyết trước đó đã được xác nhận.

Nhưng hầu hết các cơ hội thậm chí còn chưa bắt đầu nảy mầm vào thời điểm đó. Tìm kiếm, mạng xã hội, thương mại điện tử, điện toán đám mây, phần mềm dưới dạng dịch vụ (SaaS), phát trực tuyến—đây không phải là "các phiên bản tăng tốc của những thứ hiện có", mà là các lĩnh vực hoàn toàn mới không thể tồn tại trước khi internet tạo ra các điều kiện cho chúng. Google không phải là một thư viện nhanh hơn, Facebook không phải là một danh bạ điện thoại nhanh hơn và AWS không phải là một phòng máy chủ nhanh hơn. Chúng chỉ trở nên có ý nghĩa sau khi có một mạng lưới lập trình được, kết nối toàn cầu.

Nhìn chung, các danh mục mới này lớn hơn nhiều bậc so với trường hợp sử dụng "giao tiếp nhanh hơn".

Tôi tin rằng tiền điện tử hiện đang trong thời kỳ nở rộ. Hầu hết sự chú ý đều tập trung vào việc làm thế nào để các sản phẩm tài chính hiện có hoạt động tốt hơn trên on-chain, chẳng hạn như thanh toán nhanh hơn, thanh toán xuyên biên giới rẻ hơn, trái phiếu chính phủ và cổ phiếu được token hóa, và các thị trường cho vay hiệu quả hơn. Và những nỗ lực này cũng đã mang lại kết quả: đến năm 2025, số tiền thanh toán của stablecoin sẽ đạt 33 nghìn tỷ USD, và giá trị thị trường của trái phiếu chính phủ được token hóa gần đây đã vượt quá 15 tỷ USD. Các công ty quản lý tài sản và ngân hàng lớn nhất thế giới đang xây dựng doanh nghiệp trên các chuỗi công khai.

Điều này thật tuyệt vời. Tôi rất hào hứng về tất cả những điều này. Tôi đầu tư năng lượng vào nó mỗi ngày. Nhưng đây chỉ là kịch bản ứng dụng rõ ràng nhất, hoàn toàn phù hợp với hệ thống kiến thức đã biết của chúng ta, và nó đủ lớn để dễ dàng đánh lừa mọi người nghĩ rằng đây là tất cả cơ hội.

Điều tôi quan tâm hơn là: điều gì chỉ có thể đạt được khi các tài nguyên có thể lập trình tồn tại trong một môi trường toàn cầu, có thể kết hợp, luôn hoạt động và không cần cấp phép? Có những động từ mới nào, những danh mục chưa được đặt tên nào tồn tại?

Các động từ mới trông như thế nào

Chúng ta có ít nhất một ví dụ rõ ràng đáng xem xét kỹ lưỡng vì nó minh họa những gì tôi tin rằng chúng ta sẽ thường xuyên thấy.

Bạn sẽ nghĩ gì nếu bạn có thể vay một tỷ đô la mà không cần tài sản thế chấp, và người cho vay có sự đảm bảo về mặt toán học về việc hoàn trả?

Đây chính là flash loan: vay bất kỳ số tiền nào mà không cần tài sản thế chấp, miễn là nó được hoàn trả trong cùng một giao dịch. Nếu việc hoàn trả thất bại, toàn bộ giao dịch sẽ tự động bị đảo ngược, như thể nó chưa bao giờ xảy ra. Người cho vay không có rủi ro. Không kiểm tra tín dụng. Không xây dựng mối quan hệ. Không tài sản thế chấp. Chỉ dựa vào logic của chính hệ thống để cung cấp các đảm bảo.

Trước khi flash loan xuất hiện, không ai cần chúng. Tại sao? Khái niệm này hoàn toàn trái ngược với hệ thống tài chính truyền thống. Ngay cả trước khi tài sản có thể lập trình tồn tại, nó cũng vô dụng, vì vậy không có danh mục hiện có nào để cải thiện. Một chức năng cho vay không cần thế chấp, không giới hạn và được đảm bảo hoàn trả là không thể trong bất kỳ hệ thống nào yêu cầu thời gian để giao dịch. Nó chỉ có thể được thực hiện khi quá trình thực thi là nguyên tử, tài sản có thể lập trình và toàn bộ chuỗi hoạt động hoàn thành đầy đủ hoặc không xảy ra chút nào.

Một khi tính nguyên tử làm cho nó khả thi, flash loan trở thành một công cụ tiêu chuẩn trong nền kinh tế on-chain cho arbitrage, thanh lý, hoán đổi tài sản thế chấp và các chiến lược hiệu quả vốn, vốn không thể đạt được trong các hệ thống thanh toán truyền thống. Tất nhiên, bất kỳ công nghệ mới mạnh mẽ nào cũng không tránh khỏi việc bị khai thác độc hại, điều này chỉ làm nổi bật sự đổi mới của các cơ chế cơ bản của nó.

Flash loan không làm cho việc cho vay nhanh hơn hoặc rẻ hơn. Chúng tạo ra một cách cho vay vốn không thể thực hiện được về mặt cấu trúc trước khi có tài sản có thể lập trình và thực thi nguyên tử. Đây là những gì tôi gọi là "động từ mới" hoặc "hành động mới". Hệ thống hiện có thể làm những việc mà trước đây nó không thể làm, không phải vì ai đó đã tìm thấy một sự tối ưu hóa, mà vì chính các nguyên tắc cơ bản đã thay đổi.

Giới hạn của trí tưởng tượng

Nhưng tôi phải đối mặt một cách trung thực với những hạn chế trong trí tưởng tượng của chính mình.

Tôi có thể mô tả không gian thiết kế này bằng các thuật ngữ trừu tượng. Các blockchain công khai giới thiệu một tập hợp các khái niệm cơ bản mà did không tồn tại trước đây: thực thi nguyên tử, trạng thái toàn cầu được chia sẻ, lưu ký có thể lập trình, thanh toán tất định, khả năng kết hợp giữa các bên tham gia độc lập và tài sản phần mềm. Chúng ta chưa bao giờ có một hệ thống tài chính tích hợp thanh toán, lưu ký, bù trừ và thực thi trong cùng một môi trường có thể lập trình. Khi các lớp vốn tách biệt trước đây hợp nhất thành một, những điều mới trở nên khả thi.

Nhưng tôi không thể nói chính xác những điều đó là gì. Và tôi nghĩ đó chính là điểm mấu chốt.

Trí tưởng tượng của con người nhìn về phía sau. Chúng ta rất giỏi trong việc cải thiện những thứ hiện có, nhưng không giỏi trong việc hình dung những thứ đơn giản là không thể vào ngày hôm qua. Chúng ta nhìn vào công nghệ on-chain và theo bản năng hỏi: những sản phẩm hiện có nào mà nó có thể cải thiện nhanh hơn và rẻ hơn? Nhưng câu hỏi khó hơn và có giá trị hơn là: nó có thể tạo ra những điều chưa từng có nào?

Tôi có một vài trực giác. Các hệ thống lưu ký có thể lập trình thực thi các giao thức phức tạp mà không cần trung gian. Vốn có thể được ủy thác cho các tác nhân phần mềm hoạt động trong các tham số được xác định. Các cấu trúc tài chính có thể được xây dựng và giải thể trong thời gian thực dựa trên các điều kiện được xác minh trên on-chain. Những hướng đi này có vẻ đúng. Nhưng các ứng dụng quan trọng nhất có thể là những ứng dụng mà tôi chưa thể mô tả vì chúng khác biệt cơ bản với bất cứ thứ gì tôi từng thấy trước đây.

Việc không thể liệt kê chúng chính là biểu hiện mạnh mẽ nhất của lập luận này: nếu tôi có thể dễ dàng liệt kê tất cả những thứ hoàn toàn mới, chúng sẽ không thực sự mới. Không gian thiết kế rất rộng lớn và phần lớn chưa được khám phá, và nó không thể được mô tả chỉ bằng trực giác. Đó là mấu chốt của vấn đề.

Do đó, hầu hết các nỗ lực trong lĩnh vực này sẽ thất bại. Một không gian thiết kế rộng lớn không có nghĩa là kết quả dễ dàng đạt được. Nhưng các cơ hội chứa đựng trong các giải pháp thực sự hiệu quả là rất lớn, và chúng ta đã dành mười ba năm qua để xây dựng công nghệ nhận dạng mẫu nhằm xác định chúng trước khi chúng trở nên rõ ràng. Chính cơ hội này khiến tôi tràn đầy mong đợi cho thập kỷ tới.

Hầu hết các cơ hội vẫn còn ở phía trước.

Nếu sự tương đồng với internet là đúng, thì các dịch vụ tương ứng với tìm kiếm, xã hội, điện toán đám mây và SaaS trong nền kinh tế on-chain vẫn chưa được xây dựng. Email là một ngành công nghiệp trị giá hàng nghìn tỷ đô la, và các dịch vụ khác bắt nguồn từ nó trị giá hàng chục nghìn tỷ.

Tôi tin rằng khi chúng ta nhìn lại một thập kỷ kể từ bây giờ, điều khiến chúng ta phấn khích nhất sẽ là những thứ không tồn tại ngày nay. Đây không chỉ là việc cải thiện hiệu quả của các ngân hàng, sàn giao dịch hoặc công ty quản lý tài sản, mà là về những thứ chỉ có thể được thực hiện khi tài sản có thể lập trình tồn tại trong một môi trường có thể kết hợp, toàn cầu, luôn hoạt động. Những điều này sẽ có vẻ hiển nhiên khi nhìn lại, nhưng chúng ta không thể thấy trước chúng bây giờ vì không có tiền lệ để làm theo.

Flash loan cho chúng ta thấy một cái nhìn thoáng qua, nhưng đây chỉ là phần nổi của tảng băng chìm. Không gian thiết kế cực kỳ rộng lớn, và chúng ta chỉ mới bắt đầu khám phá.